In het dagelijks leven zien we alles in 3D. We zien diepte en ervaren afstanden. Langzamerhand kwamen we 3D-beelden ook steeds vaker tegen op schermen van bijvoorbeeld pretparken zoals Euro Disney. Door middel van een brilletje met een rood en een groen ‘glas’ konden we 3D ervaren. De grote tv-producenten brengen 3D nu ook onze huiskamers in met verschillende technieken. Met een 3D-tv kunnen films, tv-beelden en games net als in het ‘echte leven’ in 3D worden ervaren en staan bepaalde personen of voorwerpen ook daadwerkelijk dichterbij dan anderen. 3D-tv levert hiermee een nieuwe dimensie voor de televisie in de woonkamer.
Standaarden
Net als bij HD- zijn er ook bij 3D-tv weer verschillende standaarden. Zoals we dat kennen van HD-tv wordt er vaak gesproken over 3D-ready. In principe betekent 3D-ready niets meer dan dat de tv de mogelijkheid heeft 3D-beelden uit te zenden. Dit betekent niet dat de tv direct een 3D-tv is. In sommige gevallen dienen de tv’s te worden uitgebreid met zowel een 3D-zender en natuurlijk de 3D-brillen. Het is daarom belangrijk goed te kijken naar de mogelijkheden van de tv. Een echte 3D-tv is meer dan 3D-ready en heeft in ieder geval de 3D-zender aan boord. De 3D-brillen zijn meestal apart verkrijgbaar, al zijn de bij de 3D-tv’s van Philips zelfs helemaal niet nodig. Daarnaast is het belangrijk om ervoor te zorgen dat de refresh rate van de 3Dtv hoog genoeg is. Er geldt een minimum van 120Hz, maar het is verstandig om te kiezen voor 240Hz voor een LCD TV of zelfs nog veel meer door middel van een Plasma TV, deze kunnen met gemak 600Hz bieden.
Qua 3D-standaarden maken 3D Blu-ray’s en televisiezenders gebruik van verschillende technieken. 3D-tv Kent een lagere beeldkwaliteit door de manier waarop de 3D-beelden worden verzonden. In principe kunnen alle 3D-tv’s beide standaarden verwerken, dus hoeft er geen rekening mee gehouden te worden bij de aankoop. tv-zenders maken gebruik van Half 3D, waarbij een frame beide beelden bevat (zowel die voor het linker als het rechteroog). Er worden 24 beelden per seconde verzonden die vervolgens door de 3D-tv worden gesplitst zodat we 3D-tv ervaren. Een Blu-ray verstuurt zowel 24 keer het linker-, als 24 keer het rechterbeeld per seconde, die vervolgens niet hoeven te worden gesplitst, maar alleen om en om hoeven te worden weergegeven om 3D-tv te creëren. Hierdoor ontstaat een hogere kwaliteit 3D-tv, maar het neemt ook meer bandbreedte in beslag, waardoor de TV-zenders voor Half 3D kiezen in plaats van het Full 3D van de Blu-ray’s.
Technieken
Er zijn verschillende 3D-tv technieken. De huidige technieken zijn:
- Het rood/groene brilletje
- Wisselprojectie
- Polarisatieprojectie
- 3D-tv zonder brilletje
Het rood/groene brilletje
De oudste en meest bekende techniek is die van het rood/groene brilletje. We hebben allemaal wel eens 3D-tv ervaren door zo’n brilletje en daardoor weten we dat het nog niet ideaal werkt. Op het scherm verschijnen in principe twee perspectieven van hetzelfde beeld door elkaar. De gekleurde ‘glaasjes’ zorgen ervoor dat beide ogen een aparte laag van deze beelden zien. Onze hersenen combineren deze beelden tot een 3D-beeld. Het probleem met deze techniek is dat de brilletjes het gevoel voor kleur wegnemen, waardoor de beeldbeleving verre van optimaal is.
Wisselprojectie
Wisselprojectie wordt door de grote bioscopen steeds vaker gebruikt om 3D-beelden weer te geven. In principe worden er om en om twee beelden geprojecteerd, waardoor er een 3D-beeld ontstaat. Voor de beleving is er een zogenaamde ‘shutter bril’ nodig, waarbij om de beurt een van beide glazen ondoorzichtig wordt gemaakt. Het is bij deze techniek noodzakelijk om de bril met de projectoren te synchroniseren om een 3D-beeld te realiseren. De ‘shutter brillen’ zijn actief en daarmee vaak erg duur, ongeveer 60 euro per bril is de gebruikelijke prijs. De bril werkt op een accu en biedt 25 uur 3D-tv, daarna moet de bril weer worden opgeladen met een mini USB kabel.
Polarisatieprojectie
Polarisatieprojectie wordt vaak in kleinere bioscopen toegepast om een 3D-beeld te creëren. Ook LG richt zich op deze techniek om hun 3D LCD televisies te produceren. Bij deze techniek worden er twee projectoren gebruikt om twee verschillende beelden naast elkaar uit te zenden. Voor beide projectoren is een filter geplaatst dat het licht maar in één richting doorlaat. Deze filters staan 90 graden ten opzichte van elkaar gedraaid. Hetzelfde idee is toegepast in de brilletjes, waardoor er twee verschillende beelden gezien worden die in de hersenen weer gecombineerd tot een 3D-beeld. Bij de 3D-tv’s van LG zijn de polarisatiefilters geïntegreerd in het beeldscherm. Dit maakt deze techniek voor 3d-tv helaas wel erg duur, ook al zijn de brilletjes erg goedkoop. Sony en Panasonic hebben zich volledig gericht op deze techniek. Ze gebruiken hun Plasma TV’s voor 3D-tv, omdat deze een veel hogere refresh rate hebben dan LCD tv’s. Voor deze techniek is er minimaal 240Hz nodig. Plasma TV’s bieden gemakkelijk 600Hz, terwijl veel LCD tv’s niet verder komen dan 100 of 120Hz, waardoor ze minder geschikt zijn voor deze vorm van 3D-tv. Sony en Panasonic richten zich hiermee op een hoogwaardige beleving van 3D-tv.
3D-tv zonder brilletje
Ten vierde is er 3D-tv zonder brilletje. Deze techniek wordt ook wel autostereoscopisch genoemd. Philips heeft voor deze techniek gekozen en levert momenteel vooral 3D-tv’s aan bedrijven in de game-industrie en casino’s. Het is bij deze autostereoscopische techniek namelijk van belang dat er recht voor de 3D-tv gezeten wordt. Er worden tegelijkertijd twee beelden geprojecteerd waarvan er één in elk oog dient te vallen. De positie voor het scherm komt dus erg nauw, al is het grote voordeel natuurlijk dat er geen extra brilletje nodig is. Door middel van Philips’ Multi-View schermen is het mogelijk met maximaal 9 mensen ‘optimaal’ voor het scherm te zitten, al vertekent het beeld relatief snel. Daarnaast is het beeld van de 3D-tv vrij donker en hebben de televisies soms moeite met 2D-beelden.
3D-brillen
Er bestaan actieve en passieve 3D-brillen. De passieve 3D-brillen zijn de varianten die we kennen uit de pretparken en nog uit de bioscopen tijdens de introductie van 3D-tv. Naast de 3D-bril met het rode en groene folie zijn er ook gepolariseerde 3D-brillen. Hierdoor ontstaat er geen kleurverlies, zoals bij de 3D-brillen met het folie. Het nadeel van de lineair gepolariseerde 3D-brillen is dat een verticale hoofdhouding vereist is. Een circulair gepolariseerde 3D-bril kent dit probleem niet, maar alleen bioscopen kunnen de projectoren toepassen die nodig zijn voor deze techniek. We zien dit niet terug in de huidige generatie 3D-tv’s. Passieve 3D-brillen zijn erg goedkoop in vergelijking tot actieve 3D-brillen.
Het voordeel van een actieve 3D-bril is dat beide ogen een Full HD 3D beeld kunnen ontvangen. De beelden worden sequentieel aangeboden wat ervoor zorgt dat het 3D-beeld geen kwaliteitsverlies kent. Wel is er een hoge refresh rate nodig, omdat deze door twee wordt gedeeld om beide ogen te kunnen voorzien en zo een 3D-beeld te creëren. Daarnaast zijn de actieve 3D-brillen erg duur en werken ze op een accu die zo nu en dan natuurlijk moet worden opgeladen. Wel bieden de actieve 3D-brillen de beste kwaliteit en meest realistische 3D-beleving.
Loading ...